Uwaga! To jest wersja archiwalna serwisu!

Aktualne wiadomości znajdziesz tutaj: www.wadowice24.pl

wadowice 24.pl

Rozmiar tekstu
  • Powiększ czcionkę
  • Przywróć standardową
  • Pomniejsz czcionkę

Tragedia na Kaukazie. Zidentyfikowano ciała polskich studentów

Email Drukuj
Potwierdzają się najgorsze przypuszczenia. Dwaj Polacy, których ciała odnaleziono na Kazbeku to studenci Akademi Górniczo-Hutniczej w Krakowie - poinformowali przedstawiciele wyprawy poszukiwawczej, która ruszyła z pomocą na Kaukaz. Trwają poszukiwania trzeciego z zaginionych.


Niestety potwierdzają się najgorsze przypuszczenia w sprawie zaginionych podczas wyprawy na Kazbek Polaków. Jak poinformowali nas pracownicy firmy ReniSport z Krakowa, współorganizujący wyprawę poszukiwawczą polskich studentów, odnalezieni dotychczas na Kaukazie dwaj martwi turyści to według wyników wstępnej identyfikacji 22-letni Bartłomiej Wojewodzic z Wadowic i Łukasz Zajder z Dwikoz koło Sandomierza.

Służby dyplomatyczne Polski i Rosji przekazały wyniki identyfikacji ciał rodzinom. Obaj zmarli byli członkami Sekcji Akademickiej Klubu Wysokogórskiego AGH.

Po wznowieniu akcji poszukiwawczej, przerwanej przez trudne warunki pogodowe, rosyjskim ratownikom udało się we wtorek  odnaleźć ciało drugiego z trzech polskich alpinistów. Rosyjski helikopter odnalazł ciało drugiego Polaka w odległości zaledwie 500 metrów od miejsca, w którym znaleziono zwłoki pierwszego ze wspinaczy.  Jak podało RMF FM, zwłoki zostały przetransportowane do Władykaukazu.

Turyści z Polski zaginęli 22 września, w drodze powrotnej ze szczytu Kazbek na pograniczu gruzińsko-osetyjskim. Ciało jednego z zaginionych udało się odnaleźć już po kilku dniach, jednak warunki atmosferyczne uniemożliwiały przetransportowanie go. Wraz ze wznowieniem akcji poszukiwawczej udało się je przetransportować do do Instytutu Ekspertyz Medycznych w Tbilisi. Teraz trwa akcja poszukiwawczza ostatniego z zaginionych Piotra Bogdanowicza z Warszawy. Piotr Bogdanowicz poznał Bartka Wojewodzica i Łukasza Zajdera w bazie, tuż przed wejściem na 5-tysięcznik. Postanowili wspinać się razem.

Pochodzący z Wadowic młody alpinista Bartek Wojewodzic (22 l.) był studentem AGH w Krakowie. Bartek to absolwent Liceum Ogólnokształcącego im. Marcina Wadowity, działał również w harcerstwie, był drużynowym w Hufcu Ziemi Wadowickiej ZHP, brał udział w organizowanym co roku finale Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Jego wielką pasjąbyły góry. Na wyprawę do Kaukazu ruszył ze swoimi przyjaciółmi. Młodzi ludzie przygotowywali się do niej przez wiele ostatnich miesięcy. 

Przypomnijmy teeż, że rodzice i przyjaciele zaginionych zwracają się nadal z apelem do ludzi dobrej woli o pomoc w zbiórce środków na sfinansowanie akcji ratunkowej.  Pieniądze należy wpłacać na konto:  PKO BP SA O/Wadowice, 14 1020 1433 0000 1802 0032 5514, Włodzimierz Wojewodzic, os. Kopernika 8/61 34-100 Wadowice, Dopisek: DAROWIZNA AKCJA POSZUKIWAWCZA – KAZBEK.
(kp), (mp)
Aktualizacja (10.10)

NAPISZ DO NAS: Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.

Komentarze (52)add
Redakcja serwisu Wadowice24.pl nie odpowiada za komentarze zamieszczone pod artykułami i nie utożsamia się z ich treścią. Jednocześnie podkreślamy, iż nie jest to miejsce dla poniżania mieszkańców, wierzących, w tym katolików i innych, oraz sączenia jadu przez osoby nienawidzące Wadowic i wszystkiego, co jest z naszym miastem związane. Forum jest miejscem wymiany opinii użytkowników, myśli, informacji, nawiązywania kontaktów i rodzenia się inicjatyw. Eliminowane będą wszelkie wpisy wielokrotne, zawierające wulgarne słowa i wyrażenia, groźby karalne, obrzucanie się obelgami, obrażanie forumowiczów, członków redakcji i innych osób.
... COTOPAXI komentuje +1
oj ja też byłem na Mount majac 22 lata ... przygoda jaka bedę pamietał do konca zycia, potem byl Elbrus Aconcagua , CHIMBORAZO COTOPAXI , iLINIZAS, iSLAND pEAK , po pierwszej wyprawie.... stwierdziłem ze kolejne beda z prze wodnikiem .... R.I.P bARTEK ....
A PRZWODNIK NIE RYZYKUJE WYJSCIA ZYCIEM JAK MY PARTYZANCI

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
17 - 10 - 2013
... Gringo komentuje +0
R.I.P Bartek i reszta ekipy... :(

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
17 - 10 - 2013
... iii komentuje +2
Ten Łukasz to wystąpił w programie telewizyjnym YCD ze swoim tańcem latina kubota chiqui chiqui ta

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
14 - 10 - 2013
... kuzynka komentuje +3
Góry, ach te góry....Bartek spoczywaj w pokoju na szczycie,które zdobywałeś przez swoje krótkie życie.......

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
12 - 10 - 2013
... Wadowiczanka... komentuje +0
Kiedy odbędzie się pogrzeb św. Bartka..?

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
12 - 10 - 2013
... ibaneez komentuje +10
Na normalnych stronach pod takimi artykułami komentarze są wyłączone. Tutaj jednak właściciele (których inicjały widnieją pod artykułem) postanowili zarobić.... na liczbie odsłon. Moglibyście dać sobie siana fujary.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
11 - 10 - 2013
... koksa komentuje +11
[*]

nie wierzę..

Rodzinie składam ogromne wyrazy współczucia.
P.S.
jak kruche jest życie, jak kruche..

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
11 - 10 - 2013
... Olo komentuje +6
Bartek był wspaniałym człowiekiem. Najszczersze kondolencje dla rodziny.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
11 - 10 - 2013
... gosica komentuje +17
Poznałam Bartka latem 2009. Był świetnym kolegą! Potrafił rozmawiać i słuchać drugiego człowieka. Pocieszyć i dać solidnego kopa! Napędzał drugiego ogromną dawką optymizmu. Był człowiekiem z pasją, poczuciem humoru, kiedy trzeba-powagą... potrafił się zachować w każdej sytuacji odpowiednio. Cenił swoich rodziców i zawszez dumą opowiadał o swym tacie...
Bartku-nadal niemogę w to uwierzyć ;(
Czuwaj nad tymi których kochałeś, lubiłeś, ceniłeś i podziwiałeś.
CZUWAJ!
CZUWAJ!
CZUWAJ!

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... qwerty11 komentuje +2
Wieczny odpoczynek racz im dać Panie [*]

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... sandro komentuje +2
jaka jest oficijalna przyczyna tragedii?

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... Milka0809 komentuje +3
Znałem Ś. P Bartka jak i jego rodzinę i jest mi bardzo przykro:-( :-( :-(
Wyrazy współczucia dla rodziny Ś. P Bartka
SPOCZYWAJ W SPOKOJU!!!


Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... lalala komentuje +7
Nie potrzebnie wogóle dyskusja na ten temat tutaj się prowadzi ! Jeśli każdy z Was współczuje rodzinie , smutno mu z powodu tego co się stało , po co tu to pisze ?! To nic nie da , z mojej strony jest prośba , abyście pomodlili się za Bartka i jego koledze , aby tam , w raju doznał jeszcze więcej niż się mu to udało tutaj . Pomyślcie troche , co poczuje rodzina jak zobaczy te komentarze tutaj , wcale im nie pomagacie piszac ,, po co tam szli ,, . Myślę , ze słowa , spoczywaj w spokoju, też można wypowiedziec indywidualnie przed obliczem Pana Jezusa a nie tutaj ! Prosze przestancie !

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... k. komentuje +6
Nie mogę uwierzyć w to co się stało, Bartek to mój kolega z klasy, do końca wierzyłam, że jednak wszystko skończy się dobrze. Nie potrafię sobie nawet wyobrazić co musi przeżywać jego rodzina.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... myszka24 komentuje +0
Lisu właśnie że dałam i oczekuję rozliczenia jak zawsze się to dzieje gdzie pomagam.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... Marcin2205 komentuje +18
Nie spodziewałem się takiego tragicznego doniesienia.Składam kondolencje rodzinie.Bartek był niesamowicie wartościową osobą, zawsze był uśmiechnięty i zawsze był sobą.Bartek spoczywaj w pokoju.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... miro komentuje +4
przykra historia.Niestety wyprawa odbyła sie z własnej woli,na własne ryzyko.Pech chciał ze tym razem nie wyszło....

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... fgfgfgfg komentuje +3
do das radio: wez sie zamknij trolu bo nie da sie czytac tych twoich debilnych komentarzy, takim jak ty powinno sie odcinac dostep do neta

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... perełka komentuje +15
Straszna tragedia. Bartek był świetnym chłopakiem, zawsze uśmiechnięty, chętny do pomocy. Znałam go z harcerstwa i ze szkoły. Był honorowym krwiodawcą. zapamiętam go jako chłopaka w spodniach moro, z plecakiem , biegnącym na zbiórkę lub biwak.
Wyrazy współczucia dla jego najbliższych.
Bartku, anielski orszak niech twą duszę przyjmie..

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... Lisu komentuje +4
do myszka24
to zachowaj je dla siebie
niechcesz nie dawaj nikt Cie do tego nie zmusza ale w każdym razie przestań siać daremne podejrzenia bo jest to co najmniej nie smaczne

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... myszka24 komentuje +4
dlaczego to się nazywa akcja ratownicza?
w jaki sposób zostaną rozliczone pieniądze z tej zbiórki ?

Przykra jest ta cała sytuacja ale oprócz wielkiego współczucia mam trochę pytań.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... moniaki komentuje +19
mam pytanie, czemu rodzina musi pokrywac koszty akcji ratowniczej???moze mi ktos powiedziec? jesli mieli ubezpieczenie to przeciez tak nie powinno byc

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... K..... komentuje +11
To straszne, kondolencje dla Rodziny .

Spoczywajcie w pokoju!

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... takatam komentuje +22
Bartek. :( Niech spoczywają w pokoju.


a Wy darujcie sobie te daremne, nic nie wnoszące komentarze!

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... Tomek31 komentuje +7
Dzieciaki powinny chodzić na Dzwonek a nie na Kaukaz.

Niestety taka prawda , tamta cześć kałkazu to nie Elbrus czy alpijskie szlaki , tam trzeba mieć dobre doświadczenie żeby się nie pogubić .

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... poppy komentuje +5
Ludzie, jedno pytanie.. po co debata nad tym dlaczego tam poszli? Jaki macie z tym problem? Teraz jak oni są martwi. Po co wam to? Nie pojmuje tego, uważacie się za jakichś dojrzalszych, bardziej odpowiedzialnych? Wstyd..

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... znafca_BMW_fan komentuje +35
popieram Alika

jadem plują leniuchy i grubasy, dla których rozrywką są seriale, chipsy i piwo

gdyby tacy leniwi i ostrożni byli wszyscy, nie zeszlibyśmy z drzewa, nikt nie odkryłby Ameryki, nie opłynął kuli ziemskiej itp., itd.!

Hejterzy opamiętajcie się i nie podnoście swojej samooceny obrażając obiektywnie bardziej wartościowych ludzi od siebie!

kondolencje dla rodzin

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... alika komentuje +21
Skąd tyle jadu w tych komentarzach!!!????Zginęli młodzi ludzie z pasją i trzeba się modlić i uczcić ich pamięć ciszą, a nie komentarzami typu "Po co tam szli"!!!!!Opamiętajcie się ludzie bo nie macie pojęcia co Was może kiedyś spotkać!!!

Kondolencje dla rodziny !!![*]

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... aasik komentuje +6
Jedno pytanie po co tam leźli??? To jest podstawa wszystkiego. Można lubić góry ale po co się pchać na takie niebezpieczeństwo.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... myszka24 komentuje +0
Ja też jestem w szoku jak można klikać plusy na info że to ciało Bartka :/

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
10 - 10 - 2013
... kolega Bartka z gimnazjum komentuje +26
ja pierdocze ludzie! jak można taki artykuł lubić???!!! chodziłem z Bartkiem do szkoły i nie pamiętam go bez uśmiechu na ustach, tak go zapamiętam, przykra wiadomość, współczuję rodzinie, coś okropnego :/
mimo, że go parę lat nie widziałem, nie wiem jak popatrzę w oczy jego rodzicom... po prostu łzy w oczach mam...

pasja jedno, ale szkoda chłopa!!!!!

Spoczywaj w pokoju Bartek!

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... bezprzebaczenia komentuje +8
Dzieciaki powinny chodzić na Dzwonek a nie na Kaukaz.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... K.. komentuje +5
Znałam z widzenia z Bartka składam kondolencje dla rodziny. Miałam nadzieję do końca, że go odnajdą całego i zdrowego, ale stała się taka straszna tragedia taki młody człowiek młodszy ode mnie. [*]

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... poppy komentuje +6
Straszna historia. Tym bardziej dla kogos kto znal Bartka.. okropny los. Mily usmiechniety troche poptrzepany..ciezko w to uwierzyc. Ciekawe kiedy go do nas sciagna..

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... prawda ave komentuje +2
od rodziny

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... poppy komentuje +1
Skąd posiadacie inf, ze Bartek nie zyje. ?

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... elo pierwszy komentuje +13
to tak jakbys mowil, ze wolisz sportowe auto od wygodnego rodzinnego. jedni wola spokojne pasje typu szydelkowanie czy ogladanie wieczorami M jak milosc a inni z kolei wola ryzykowne pasje przynoszace adrenaline jak przykladowy alpinizm. mylisz sie mimo wszystko oceniajac co jest lepsze, bo to byla ich pasja i juz. nikt nie dal Ci prawa oceniac czy ta smierc byla bezsensu czy tez byla fantastyczna.
kwestia spojrzenia. byc moze wg. Ciebie to bylo egoistyczne zagranie a wg. mnie nie, poniewaz zycie jest po to by je przezyc jak najlepiej. nikt ich nie zmuszal do pojscia na Kazbek, ale skoro to byl ich swiadomy wybor i swiadomie podjeli sie ryzyka to hyle czola w ich strone, ze brali zycie pelna garscia. nie kazdy chce przezyc swoj czas lezac popludniami na kanapie, a rano spinac zad w robocie.
wszak kazdy ma swoje zdanie i w pelni szanuje.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... awfcas komentuje +1
to niedobrze

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... mik komentuje +22
elo pierwszy

Wiem co to pasja bo sam mam ich kilka. Pasją może być np. szydełkowanie, bieganie, rozwiązywanie krzyżówek albo gra w brydża. Może nią też być alpinizm. Odpowiedz sobie teraz tylko na pytanie, w którym przypadku najbardziej igrasz ze śmiercią .. Gdy zdobywasz wysokie szczyty górskie zimą musisz liczyć się z tym, że już nie wrócisz z wyprawy. Jeśli nie kalkulujesz tego ryzyka to jesteś albo lekkomyślnym idealistą albo idiotą, który nie ma szacunku do potęgi gór. Narażasz ŚWIADOMIE życie swoje i przy okazji życie innych( np. ratowników górskich ). Ktoś powie "moje życie, moja śmierć". Uważam, że to egoistyczne podejście bo co czują rodziny ofiar? Oni wciąż żyją i muszą pogodzić się z niewyobrażalnym bólem , rozpaczą, poczuciem straty.

Bartku, spoczywaj w pokoju

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... matiz komentuje +5
@aaaaaaaa

Pierwsze ciało które znaleźli to ciało Łukasza. Jeśli czegoś nie wiesz to nie pisz głupot.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... prawda ave komentuje +6
to prawda. Barto nie żyje. Info potwierdzone

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... aaaaaaaa komentuje +7
Pierwsza osoba znaleziona na gorze Kazbek to Bartek. Bartku spoczywaj w spokoju. Chciales dobrze dzwoniles po pomoc ty sam ale nie dotarli

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... xxx134 komentuje +5
Tak.znalezli cialo Bartka

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... aaaaaaaa komentuje +3
napiszcie czy znalezli Bartka

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... żryj gruz komentuje +2
BAGNO

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... Marcin2205 komentuje +14
Zgadzam się z elo pierwszy masz rację.Widocznie na tym świecie jest bardzo wielu ludzi którzy nie mają uczuć lub którzy pierwsze coś powiedzą a potem pomyślą.Zastanówcie się nad tym co piszecie przecież to ogromna tragedia.Miejmy jeszcze nadzieję.Chciałbym Złożyć najszczersze kondolencje rodzinie ofiar.Na pewno nigdy nie zapomnimy o tym co się stało.Dla mnie są oni prawdziwymi ludżmi których chciałbym naśladować.Niestety w górach panuje ryzyko.Ale to właśnie jest pasja.{*}

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... elo pierwszy komentuje +14
mik
w takim razie nie bardzo masz pojecie na temat czym jest pasja.
jesli mialbym umrzec wykonujac zajecie ktore kocham, to umarl bym szczesliwie. nie zmienia to jednak faktu ze byli bardzo mlodzi... moje kondolencje dla rodziny.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... mik komentuje +24
Wielka tragedia, szkoda ich bardzo, współczucie dla rodzin. Z drugiej strony- nikt ich nie zmuszał do wchodzenia na 5-cio tysięcznik w trudnych warunkach pogodowych. Ryzykowali życie na własne życzenie i stało się. Jak dla mnie, bezsensowna to śmierć.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... jaa komentuje +7
byli tacy młodzi, całe życie przed nimi.....

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... miMINI komentuje +14
kondolencje dla rodzin , szkoda chłopaków

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... Das Radio komentuje +8
No i znowu ten szwabski RMF SS. Zarabiają na ludzkiej tragedii. Czy ci ludzie nie mają żadnego sumienia? Czy im nie wstyd? Ostatnio Bauer, czyli właściciel RMF "zasłynął" z wydawania pisma "Landser" gloryfikującego żołnierzy Wehrmachtu w II wojnie światowej.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
... wadowiczanin z oddali komentuje +35
RIP [*].A pozostałym polecam Leskowiec ew .Dzwonek.

Zgłoś nadużycie
Zgadzam się
09 - 10 - 2013
Artykuł archiwalny. Komentarze zostały zablokowane

busy
 

}} Sonda na czasie

Lato w Wadowicach...
 

}} Polecamy oferty

 

Depilacja laserowa w Magia Spa – NOWY SEZON

Depilacja laserowa to absolutny hit ostatnich lat w dziedzinie kosmetyki. Spektakularne efekty jakie można osiągnąć przyciągają do sal...

 

Ostatnie dni wyprzedaży obuwia w Sklepie Fabrycznym Domeno

Zapraszamy na wyprzedaż kolekcji wiosna- lato 2014. Ostatnie dni wyprzedaży w sklepie przyfabrycznym Domeno w Kalwarii Zebrzydowskiej. W o...

 

Laserowe zamykanie naczynek: Hit czy kit?

Kłopotliwa cera naczynkowa, otwierające się naczynka a także nieustannie występujące rumieńce to problem wielu osób. Zwalczając go...

 

Bezpłatny wstęp na Mistrzostwa Polski w noszeniu żon

16 sierpnia w Inwałdzie obok Parku Miniatur Świat Marzeń odbędą się I Mistrzostwa Polski w Noszeniu Żon. Wydarzenie niecodzienne i o...

}} Filmy

Sprawdź nas:
Oferty domów w Wadowicach
duży wybór, najnowsze propozycje, atrakcyjne lokalizacje

}} Komentarze

Piłkarska środa. Spotkanie Iskry odwołane
Iskra wygrala z Libiazem 1:0
Czas na zmiany! Wadowice24.pl przeprowadzają się do Gravelines
Nie zniknie - żebyś wiedział - to dla takich jak ty zeby nie klikali jak powaleni po 30 razy tego samego komentarza tylko dlatego że jego opcja polityczna twierdzi inaczej.
Drobniak show. Skawa grała pięknie, ale ...
Sensacja Cracovia tylko remisuje z Halniakiem niewiarygodne ale cuda sie zdarzaja,Jutrzenka 2-0 Karpaty,Swit 0-1 Niwa,Garbarz 0-1 Proszowianka,.wie ktos jak Iskra-Libiaz?
Kolejny wypadek busa. Trzy osoby ranne zabrano do szpitala
Wyrazy współczucia.
Kolejny wypadek busa. Trzy osoby ranne zabrano do szpitala
jaki portal taki redaktor....
Ale twardziel! Piotrek z medalem Mistrzostw Polski
Szczere gratulacje !
Ale twardziel! Piotrek z medalem Mistrzostw Polski
Żeby się w błocie paplac .... Tys mi sport , toc na wsi to się świnie w błocie taplaja. W szachy by se pograł jakby mądry był